De Leerweg

INHOUD
I: Menselijke Ontwikkeling en Spirituele Wetten:
Deel IA: Verstilling, Verrijking en Verdieping (Innerlijke Balans en Meditatie) (3 trimesters)
Deel IB: De Grote Spirituele Wetten (6)
Deel IC: Module Het Hart van het Boeddhisme (2)
II: De Wijsheid van de Upanishads (6)
III: Wegen tot Hoger Bewustzijn:
Deel IIIA: Rama Tirtha (1)
Deel IIIB: De Mahabharata (2)
Deel IIIC: De Srimad Bhagavatam (2)
Deel IIID: Yoga Vasishtha (2)
Deel IIIE: De beroemde Zen-meesters (1)
Deel IIIF: De Asthavakra en Avadhuta Gita (1)

De Leerweg is bedoeld om kennis te nemen van de Filosofie van de Eenheid, zoals die te vinden is in de meeste grote levensfilosofieën en wereldreligies. Als we doordringen in deze levensfilosofieën dan ontdekken we de gemeenschappelijke wortels van waaruit de verschillende stromingen zijn voortgekomen. In al deze stromingen kunnen de universele waarden gevonden worden en allen proberen antwoorden te formuleren op grote levensvragen t.a.v. duurzaam geluk, vrede, veiligheid, eerlijke verdeling van de rijkdom van de aarde en gezondheid. Het is nadrukkelijk de wens van de SFM om d.m.v. deze Leerweg de Filosofie van de Eenheid een plaats te geven in onze samenleving en deze zo te verbreiden en op deze wijze een bijdrage te leveren aan een harmonieuzere samenleving met meer begrip voor en acceptatie van de verschillende spirituele tradities.
De totale leerweg neemt ruim 8 jaar in beslag. Een lange tijd? Ogenschijnlijk wel, maar de praktijk leert dat die ruim 8 jaar eigenlijk nog te kort is. De rijkdom van de spirituele tradities is zo groot en kan zoveel bijdragen aan een verrijking van ons dagelijks leven en onze maatschappij dat het niet wenselijk is het programma nog meer in te korten. Bovendien is de leerweg opgebouwd uit overzichtelijke delen en modules waardoor een ieder zelf kan beslissen of hij/zij het gehele programma wil doorlopen of slechts een bepaald deel. Het programma is gevarieerd: het deel Menselijke Ontwikkeling is vooral gericht op het leren kennen en beheersen van de geest en het leren onderkennen van de invloed van onze geest op ons lichamelijk, geestelijk, sociaal en spiritueel functioneren. In het verlengde hiervan wordt veel aandacht besteed aan een betere energiehuishouding en leert men de aangereikte kennis en praktische oefeningen in het dagelijks leven toe te passen. Daarnaast wordt de techniek van de meditatie gegeven en worden handvatten geboden om de techniek te gebruiken voor een beter innerlijk evenwicht. Kennis van deze principes draagt bij aan een gezondere en harmonieuzere samenleving.

Voor wie?
- Voor diegenen die zich serieus willen verdiepen in de belangrijke levensvragen en de verkregen kennis willen gebruiken in hun leven.
- Voor diegenen die graag willen leren mediteren.
- Voor diegenen die willen investeren in hun eigen ontwikkeling en zich willen inzetten voor een harmonieuzere samenleving.
Tijdens de cursus worden praktische oefeningen gegeven, die men gedurende het leven van alledag kan beoefenen. Er worden geen examens afgenomen.


I: Menselijke Ontwikkeling en Spirituele Wetten

Deel IA: Module Verstilling, Verrijking en Verdieping (innerlijke balans en meditatie) (2 trimesters): Deze module bestaat uit 3 trimesters (3 x 12 lessen) en daarnaast één studieochtend (zaterdag of zondag) per trimester en wordt de mogelijkheid geboden om aan de weekenden van de leerweggroepen deel te nemen (op de Cynham).
In het eerste trimester komen onder andere de volgende onderwerpen aan bod: de anatomie van de geest, de werking van het bewegende deel van onze geest (manas) en het onderscheidingsvermogen (buddhi). De kennis van deze onderwerpen is ontleend aan de Indiase Vedanta en Yoga filosofie. Om ervoor te zorgen dat wij gedurende de dag minder energie verliezen en meer fijne energie kunnen opbouwen worden gedurende deze trimesters praktische oefeningen gegeven. Daarnaast worden de verschillende staten van het bewustzijn behandeld en wordt er aandacht besteed aan het vinden van diepe stilte en rust. Ook wordt er een begin gemaakt met de meditatie en wordt een eenvoudige en doeltreffende meditatiemethode geleerd. Tot slot wordt het belang van de Middenweg zoals die te vinden is in de diverse spirituele tradities besproken.

Een studieochtend die bij deze module hoort is gewijd aan een klein, maar bijzonder praktisch geschrift, de Bhagavad Gîtâ. Dit geschrift is misschien wel het meest bekende geschrift uit de Indiase cultuur en is ook in het westen bijzonder populair. Het beschrijft 18 yoga’s (wegen tot menselijke ontwikkeling) en ook hoe deze wegen zich tot elkaar verhouden. De centrale vraag in dit geschrift is: “wat is mijn taak in het leven en hoe weet ik dat ik mijn taak op de juiste wijze uitvoer?” Deze vragen komt en ieder ten in zijn of haar leven. Vanwege het frequente gebruik van de Bhagavad Gîtâ tijdens de lessen worden twee studiedagen gegeven met dit geschrift als onderwerp ter ondersteuning en aanvulling op de module Innerlijke Balans en Meditatie.

Deel IB: Module Grote Spirituele Wetten (6 trimesters): In deze module komen de volgende onderwerpen aan bod: ten eerste de wet van drie, de leer van de guna’s. Het begrip guna komt uit het Sanskriet en betekent ‘kwaliteit’ of ‘touw’; op het eerste gezicht twee zeer uiteenlopende betekenissen. De guna’s zijn drie krachten die door de schepping heen werken, namelijk sattva (een kwaliteit van diepe stilte en vol van helderheid), rajas (een kwaliteit vol beweging, opwinding en agitatie) en tamas (ook een kwaliteit met stilte, maar nu de stilte van verval, onwetendheid, slaap en dood). Ieder onderdeel van het leven wordt door een combinatie van de guna’s beheerst en kennis omtrent hun werking is uiterst nuttig om een beter begrip te krijgen van de gebeurtenissen om ons heen. Op deze manier biedt deze kennis handvatten om de eigen situatie te verbeteren.
De tweede wet die besproken wordt, is de wet van vijf die de verschillende elementen behandelt (aarde, water, lucht, vuur en ether). Tevens worden de vijf sluiers die geassocieerd worden met deze vijf elementen bestudeerd. Een goed begrip van deze sluiers werpt een nieuw licht op ons eigen functioneren.
Vervolgens komt de wet van zeven aan bod, die tot in detail de handelingen die wij verrichten beschrijft. Waarom is het na een aanvankelijk enthousiasme zo moeilijk om door te gaan? Waarom is het zo moeilijk om iets helemaal af te maken? Deze vragen en nog vele andere worden behandeld en er wordt ons veel duidelijk als wij deze wet bestuderen.
Als laatste onderwerp van deze module wordt de wet van negen behandeld, ook wel het enneagram genoemd. Hoewel het enneagram zich mag verheugen in een toenemende belangstelling, is de diepgang van dit model maar bij weinigen bekend. Er is zeer veel kennis in deze complexe figuur te vinden en ook deze kennis is een groot hulpmiddel in het dagelijks leven.

Deel IC: Module Boeddhisme (2 trimesters): In de trimesters over het boeddhisme worden de Vier Edele Waarheden en het Achtvoudig Pad belicht. Na afsluiting van deze module is deel I van de leerweg afgesloten.
Zowel bij de module Grote Spirituele Wetten als bij de module Boeddhisme wordt ieder trimester een studieweekend gegeven om de stof te behandelen die nog niet (genoeg) tijdens de lessen aan bod is gekomen. Jaarlijks wordt er voor het deel I van de leergang ook een studieweek georganiseerd.

Deel II De Wijsheid van de Upanishads (6 trimesters)
Upanishads zijn zeer oude spirituele geschriften uit de Indiase Vedanta. Zij beschrijven verschillende thema’s en hebben alle met elkaar gemeen dat ze niet zijn te begrijpen op de manier zoals wij dat gewend zijn. Het zijn poëtische beschrijvingen en zowel ‘hoofd’ als ‘hart’ zijn bij de bestudering van de upanishads nodig. De studie vergt enig geduld: soms lijkt het alsof wij geen contact kunnen maken met het geschrift, maar de ervaring leert dat een ieder die serieus met deze materie aan de slag gaat, ontdekt dat t.z.t. een nieuw soort kennis zich aandient. Het is alsof je voorbij de naam en vorm, ‘door de fenomenen heen’ gaat kijken, en meer contact maakt met het innerlijk, de energie achter alles. Dit ‘door de fenomenen heen’ leren kijken is het doel van deze module en is een groot hulpmiddel om belangrijke spirituele teksten van de Vedanta, de christelijke, de zenboeddhistische en de taoïstische filosofie te begrijpen. Er kan gesteld worden dat studie van de upanishads een levenslange verrijking geeft en het is een uitstekende voorbereiding op het derde deel van de leerweg: het bestuderen van de wegen tot hoger bewustzijn. De upanishads die behandeld worden zijn:

Isha-upanishad: meditatie op de Allerhoogste (1 trimster)
Kena-upanishad: de verborgen kennis (1 trimester)
Katha-upanishad: de dialoog tussen Naciketa en de Dood (2 trimesters)
Prashna-upanishad: de zes vragen aan de wijze Pippalâda (1 trimester)
Mandukya-upanishad: de vier staten van bewustzijn en de mantra Om (1 trimester)

Voor deel II van de leerweg staat ook voor ieder trimester een studieweekend en jaarlijks een studieweek (retraite) gepland ter verdieping van de stof.


Deel III Wegen tot Hoger Bewustzijn (9 trimesters)
Alle spirituele tradities spannen zich in om de mens van een bewustzijn dat gedomineerd wordt door het driftleven en gericht is op het vervullen van wensen en verlangens te leiden naar een bewustzijn dat hoger en fijner is. Dit hogere bewustzijn laat zich kennen als inspiratie, intuïtie en openbaring. Ieder mens heeft in zijn of haar leven wel eens een ervaring met deze krachten. Voor weinig mensen zijn deze ervaringen echter hun ‘dagelijks brood’. Het deel ‘Wegen tot Hoger Bewustzijn’ heeft tot doel het onderscheidingsvermogen (verder) te scherpen en het vermogen om te luisteren naar ‘de innerlijke stem’ te ontwikkelen. Eveneens ontwikkelt men een grotere gevoeligheid voor krachten zoals inspiratie en intuïtie en leert men deze krachten te onderscheiden van bijgeloof en fantasie.

Dit deel beslaat 6 modules en duurt 9 trimesters. In dit deel wordt geput uit een groot aantal spirituele werken. Natuurlijk kunnen deze werken in de korte tijd die in deze leergang voor de bestudering ervan is ingeruimd niet volledig worden behandeld. Slechts enkele belangrijke aspecten worden eruit gelicht. Opnieuw gaat het in de leergang m.n. om de praktisch waarde van de aanwijzingen die gegeven worden. Bovendien krijgt men een gevoel voor de schoonheid en de ‘toonzetting’ van de verschillende geschriften. Men kan zich later op eigen gelegenheid verder verdiepen in één of meerdere van deze geschriften. Dit deel van de leergang moet derhalve gezien worden als een kennismaking met geschriften die alle het ontwaken van het hogere bewustzijn in de mens tot doel hebben.

Uit de volgende bronnen wordt in dit deel van de leergang geput:

Deel IIIA: Rama Tirtha: deze Indiase yogi die aan het begin van de 20e eeuw leefde, was een van de eersten die de Vedanta filosofie presenteerde aan een westers publiek. Zijn eenvoud en de helderheid waarmee hij de essentie van de filosofie heeft uiteengezet, zijn nog steeds uniek. Bovendien wijst hij ons keer op keer op het innerlijk licht dat in ieder mens aanwezig is. Rama Tirtha was een man die een belichaming was van ‘leven vanuit innerlijk licht’ en was daarmee een levend voorbeeld van de essentie van Yoga en Vedanta.  (1 trimester)

Deel IIIB: Mahabharata: in deze module maken wij kennis met het grootste epos dat de Indiase traditie rijk is, de Mahabharata. In dit werk staat de bekende Bhagavad Gîtâ. Het werk behandelt alle mogelijke aspecten van dharma (de wet of plicht) en toont aan dat deze materie zeer complex is: ‘Soms ziet dharma eruit als dharma en soms als adharma (het tegenovergestelde van dharma); soms ziet adharma eruit als adharma, maar soms ook als dharma’. Het vereist wijsheid om dit onderscheid zuiver te kunnen maken. Om kennis over te dragen maakt de Mahabharata gebruik van verhalen en deze verhalen bevatten weer andere verhalen met daarin weer verhalen…. We moeten werkelijk ‘door de fenomenen heen’ kijken om de diepe leer die verborgen zit in de Mahabharata te kunnen doorgronden. (2 trimesters)

Deel IIIC: Srimad Bhagavatam: Dit werk is één van de belangrijkste werken over devotie. Het beschrijft op een zeer nauwkeurige wijze hoe devotie en religie zijn georganiseerd en zijn opgebouwd. Voor onze moderne tijd heeft het grote praktische waarde en het draagt bij aan een beter begrip en een grotere tolerantie t.a.v. mensen die ‘andere wegen’ bewandelen dan wijzelf. Studie van de Srimad helpt bovendien om ‘hoofd en hart met elkaar in harmonie te brengen’ en leert dat emotionele vormen van studie minstens zo belangrijk zijn als intellectuele. (2 trimesters)

Deel IIID: Yoga Vasishtha: Dit werk is een van de meest mysterieuze geschriften. Het beschrijft de werking en natuur van de geest, in het bijzonder de relatie van de geest en het bewustzijn. De Yoga Vasishtha schenkt veel aandacht aan zowel het bewuste en het onderbewuste deel van de geest, als aan het individuele en het collectieve deel van de geest. Het onderricht in dit geschrift is geheel gericht op het te boven komen van de illusie waarin wij gewoonlijk leven. (2 trimesters)

Deel IIIE: De beroemde Zen-meesters
: Als er één traditie in staat is de mens boven het ‘rationele uit te tillen’, dan is het wel de Boeddhistische Zen-traditie. In dit trimester wordt ‘geproefd’ wat de koan-methode inhoudt en wat er nog meer mogelijk is als wij in de voetsporen van de grote Zen-meesters treden, zoals Hui-neng, Dogen, Ikkyu, Hakuin en Ryokan. (1 trimester)

Deel IIIF: Asthavakra en Avadhuta Gita: deze kleine werken zijn van een uitzonderlijke poëtische schoonheid en getuigen in extatische bewoordingen van het ‘leven vanuit innerlijk licht’. Het bestuderen van deze werken is bijzonder inspirerend en vormt de afsluiting van de leergang Meditatie en Menselijke Ontwikkeling. (1 trimester)

Deel III van de leergang kent eveneens een aantal studieweekenden (retraites) ter verdieping van de stof (één per trimester) en een drietal retraites van een week (één per jaar). In deze weken worden een aantal thema’s behandeld die onvoldoende aan bod zijn gekomen in de wekelijkse bijeenkomsten.

 
Contact     Steun SFM     Integrale Gezondheid